Onze centra
Onze consultaties
- Consultaties voor chronisch nierfalen
- Preventie en opvolging van nierziekten
- Preventie van nierstenen
- Behandeling van hoge bloeddruk
- Niercomplicaties rond de zwangerschap
- Opvolging voor en na een niertransplantatie
- Nefrogenetica
- ‘Pre-dialyse’-consultaties met opvolging door verpleegkundigen
Nefrologen
- Dr Charlotte VAN NOTEN - Afdelingshoofd
- Dr Marie-Carmen MUNIZ-MARTINEZ
- Dr Hussein RAHAL
- Dr Anke VAN MELLAERT
Nefrologen
- Dr Charlotte VAN NOTEN - Afdelingshoofd
- Dr Hussein RAHAL
Néphrologues
- Dr Marie-Carmen MUNIZ-MARTINEZ, soms vervangen door:
- Dr Charlotte VAN NOTEN
- Dr Anke VAN MELLAERT
Wilt u meer weten?
De rol van gezonde nieren
Overtollig water en afvalstoffen worden door de nieren uit het lichaam verwijderd en via de urine afgevoerd.
Maar de nieren hebben ook nog andere zeer belangrijke functies:
- Het in evenwicht houden van de elektrolyten in het lichaam (zoals kalium en natrium).
- De productie van hormonen die de bloeddruk reguleren (renine), rode bloedcellen aanmaken (erytropoëtine) en de botten sterk houden (vitamine D).
Nierinsufficiëntie
Chronische nierinsufficiëntie wijst op een slechte werking van de nieren, ongeacht de oorzaak (diabetes, hoge bloeddruk, herhaalde nierinfecties, erfelijke nierziekten, enz.).
Uw nefroloog zal nauw met u samenwerken om de progressie van de ziekte te vertragen, met behulp van een specifiek dieet en medicijnen, en dit in nauwe samenwerking met uw behandelende arts.
Dit proces kan enkele weken of zelfs meerdere jaren duren.
Wanneer de nieren steeds minder goed functioneren, kunnen ze de voor het leven noodzakelijke functies niet meer vervullen. Er kan zich overtollig vocht ophopen en u kunt last krijgen van oedeem of kortademigheid.
De productie van bepaalde hormonen neemt af en u begint zich ziek te voelen omdat de ophoping van afvalstoffen, naast ionstoornissen, ook kan leiden tot anorexia, smaakverlies, misselijkheid, jeuk, vermoeidheid en concentratieproblemen.
We spreken dan van terminale nierinsufficiëntie. Het wordt noodzakelijk om een vervangende dialysebehandeling (hemodialyse, peritoneale dialyse) te starten of een niertransplantatie te ondergaan.
Hemodialyse is het zuiveren van het bloed door middel van een dialysator of kunstmatig membraan.
Deze dialysator is geïntegreerd in een dialysemachine (of generator).
Gemiddeld stroomt er ongeveer 300 ml bloed per minuut door de dialysator via slangen en het dialysatiefilter. Dit gebeurt aan een tempo van 3 sessies per week. De sessie duurt gemiddeld 4 uur.
Voor deze techniek is een speciale vasculaire toegang nodig.
Er bestaan twee soorten technieken:
De arterioveneuze fistel (AVF)
De AVF wordt onder plaatselijke verdoving aangebracht door een slagader met een ader te verbinden. Het duurt ongeveer zes weken voordat deze kan worden gebruikt, daarom is het belangrijk om dit voorafgaand aan de dialyse te laten aanbrengen.
Let op het volgende:
- Controleer zo vaak mogelijk of uw fistel goed functioneert (kloppen, trillen, enz.).
- De fistel te beschermen tijdens werkzaamheden of fysieke activiteiten.
- Te vermijden dat de bloeddruk wordt gemeten, bloed wordt afgenomen (of infusen worden aangebracht) in de arm met de fistel.
De jugulaire katheter (KT)
Als er geen fistel is, of als deze nog niet bruikbaar is, wordt de hemodialyse uitgevoerd met behulp van een katheter.
Een dialysekatheter is een flexibel hulpmiddel dat in een jugulaire ader aan de basis van de hals wordt ingebracht.
De katheter wordt onder plaatselijke verdoving in de radiologiekamer geplaatst. De ingreep duurt ongeveer 30 minuten.
In uitzonderlijke gevallen kan deze procedure in de operatiekamer worden uitgevoerd.
De katheter kan onmiddellijk worden gebruikt en blijft tussen de sessies in plaats. Er zijn geen naalden nodig.
Let op het volgende:
- Maak het verband niet nat. Douchen is mogelijk vóór de dialysesessie, met een waterdicht verband.
- Houd het verband schoon en zorg ervoor dat het goed vastzit. Het verband wordt 1x per week vervangen door het verplegend personeel van de dialyseafdeling.
Verloop van een sessie
We stellen samen het programma voor een dialysebehandeling op.
Als u hulp nodig hebt om naar het ziekenhuis te komen, neemt onze secretaresse of de sociale dienst contact op met een vervoersbedrijf waarvan de ritten gedeeltelijk door uw mutualiteit worden vergoed.
- U komt op het afgesproken tijdstip aan op de afdeling. Het is verplicht om zich aan de afgesproken tijd te houden.
- Bij aankomst krijgt u een charter. U wacht in de wachtkamer tot u wordt opgehaald.
- U wordt gevraagd om u te wegen.
- Vervolgens wordt u in een stoel geplaatst en aangesloten op een hemodialysemachine, hetzij via uw fistel, hetzij via uw katheter.
Tijdens uw sessie worden uw parameters gecontroleerd. U kunt lezen, televisie kijken, naar muziek luisteren of een praatje maken met uw buren.
Op verzoek is er ook internettoegang beschikbaar.
Aan het einde van de sessie controleren we uw bloeddruk en als alles in orde is, kunt u zich wegen en ons uw eindgewicht doorgeven.
Praktische informatie
Kledij
- Het is aangewezen om uw kleding aan de dialyse aan te passen.
- Probeer telkens ongeveer dezelfde kleding te dragen zodat dit het gewicht niet kan beïnvloeden.
- Draag kleding waarbij de toegang tot de katheter vlot is (een hemd, een blouse met knoopjes en geen hoge kragen).
Dialyseessie
- Er zijn kleedkamers en televisies met persoonlijke koptelefoons beschikbaar.
- Wijzigingen in het schema worden in overleg met de nefroloog en afhankelijk van de organisatie van de afdeling doorgevoerd. Houd u aan de afgesproken aankomsttijd op de afdeling.
Dieet
- Het naleven van uw dieet is een belangrijk onderdeel van uw behandeling.
- Hoeveelheid drank per dag: 500 ml plus het equivalent van de dagelijkse urineproductie.
- Als u niet meer urineert, is de toegestane hoeveelheid drank (inclusief soep) 700 ml per dag.
- Controleer ook uw inname van zout, kalium en fosfor.
- U ontvangt een voedingsbrochure. Op eenvoudig verzoek brengen wij u in contact met een diëtist(e).
Wist u dat?
In het CHIREC behandelt de dialyseafdeling haar hemodialysepatiënten al vele jaren met behulp van de hemodiafiltratiemethode.
Deze methode wordt belicht in het volgende wetenschappelijke artikel. Ontdek de voordelen ervan: https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa2304820
Dit is een zuiveringsmethode die gebeurt in de buik door middel van het natuurlijke membraan, met name het peritoneum (buikvlies).
Dit membraan doet dienst als filter om het bloed te zuiveren en om het teveel aan vocht uit het lichaam te verwijderen.
Na een opleiding in het ziekenhuis kan men de peritoneale dialyse thuis uitvoeren. De techniek wordt thuis door de patiënt zelf uitge- voerd of door een familielid of thuisverpleegkundige.
Voor peritoneale dialyse is het nodig om via een eenvoudige ope- ratie een katheter (een klein soepel buisje in kunststof) in de buik te plaatsen. Dit gebeurt onder een algemene verdoving door de chirurg.
Voor deze ingreep moet u rekening houden met een opnameduur van ongeveer 48 uren.
De katheter blijft zitten zolang u peritoneale dialyse doet.
Via de peritoneale dialysekatheter brengen we een spoelvloeistof in de buikholte. De spoelvloeistof blijft gedurende enkele uren in de pertioneale holte, dit heet de stasetijd.
Afvalstoffen uit het bloed verplaatsen zich door het buikvlies naar deze spoelvloeistof in de buikholte.
Na enkele uren zitten de afvalstoffen in de spoelvloeistof.
De spoelvloeistof wordt dan vervan- gen (= spoeling).
Een spoeling gebeurt over het alge- meen vier keer per dag en duurt on- geveer 30 minuten.
Twee types van technieken:
- Manuele peritoneale dialyse overdag
- Automatische peritoneale dialyse‘s nachts
Manuele peritoneale dialyse
Over het algemeen moeten er vier spoelingen per dag gebeuren. Deze spoelingen gebeuren op vaste tijdstippen overdag.
Automatische peritoneale dialyse
Deze techniek gebeurt terwijl u slaapt en de wisseling van spoel- vloeistof gaat automatisch via het dialsyetoestel datt naast uw bed staat..
De keuze van type behandeling hangt vooral af van uw levensstijl en uw gezondheidstoestand.
Praktische informatie
De peritoneale dialyse is een behandeling die men 7 dagen per week moet uitvoeren. Het is een meer “zachte” behandeling, want het teveel aan vocht en afvalstoffen wordt ononderbroken uit het lichaam verwijderd.
Medische en paramedische teams leren u de spoelingen aan. Deze opleiding gebeurt in het ziekenhuis en duurt ongeveer een week.
Voordat de katheter geplaatst wordt, wordt er een huisbezoek ge- bracht om, er bijvoorbeeld zeker van te zijn dat er voldoende ops- lagruimte voor het materiaal aanwezig is (ongeveer 2 m³ per maand). Een gespecialiseerde firma levert de producten aan huis.
U bent vrij om uw dagelijkse activiteiten verder te zetten tussen twee manuele spoelingen in. Als u opteert voor de nachtelijke automa- tische peritoneale dialyse bent u overdag vrij.
Een raadpleging elke 4 tot 6 weken bij de nefroloog blijft nodig.
Intussen bent u verantwoordelijk voor:
- De controle van uw gewicht en van uw bloeddruk;
- Het in de gaten houden van uw katheter;
- Een propere omgeving tijdens uw spoelingen.
Sommige patiënten kiezen voor thuishemodialyse, nadat ze een opleiding van enkele weken hebben gevolgd in de dialyse-eenheid.
Deze keuze is die van de patiënt, die de volledige verantwoordelijkheid voor zijn behandeling op zich wil nemen en zich in zijn vertrouwde omgeving wil laten behandelen. Thuishemodialyse biedt vrijheid en flexibiliteit, omdat de patiënt zelf de tijden, frequentie en duur van de dialysesessies kan bepalen. De enige beperking is dat er minimaal 12 uur per week aan dialyse moet worden besteed, relatief gelijkmatig verdeeld over de week.
Dankzij nieuwe, compacte en gebruiksvriendelijke monitoren kan deze techniek veilig thuis worden toegepast. Deze apparatuur maakt een korte dagelijkse behandeling (2 uur of 2,5 uur) mogelijk, wat zorgt voor een meer fysiologische therapie die beter door de patiënt wordt verdragen.
Dagelijkse hemodialyse kan gemakkelijk in uw dagelijks leven worden geïntegreerd en biedt een aanzienlijk voordeel in termen van levenskwaliteit en autonomie.
Naast deze 2 uur durende behandeling bent u verantwoordelijk voor:
Het voorbereiden van uw machine (ongeveer 40 minuten)
Het beheren van uw vasculaire toegang (katheter of fistel)
Het beheren van uw voorraad materiaal (bestellen en ontvangen van leveringen om de 2 weken of elke maand) en het verwijderen van afval (sorteren).
Hulp van een thuisverpleegkundige is mogelijk.
Voor aanvang van uw behandeling is een bezoek aan uw woning noodzakelijk om te controleren of u over voldoende opslagruimte beschikt en aan alle voorwaarden voldoet om de veiligheid van uw behandeling te garanderen.
Dit is een chirurgische ingreep onder algemene verdoving (uitgevoerd in een universitair ziekenhuis): de chirur-gen plaatsen de donornier in de buik van de ontvanger, terwijl de zieke nieren over het algemeen kan blijven zitten.
‘Pre-transplantatieonderzoeken’ waaronder hart, long en maagdarmonderzoeken, zijn noodzakelijk uit te voeren voor een eventuele niertranplantie.
In functie van de resultaten zal de arts evalueren of u een kandidaat voor een transplantatie bent. Ais dit het geval is, dan komt u op de niertransplantatielijst terecht.
Hebt u een levende nierdonor, dan vervalt de wachttijd omdat u niet moet wachten op een nier van een overleden donor.
Levenslange opvolging en medicatie tegen afstoting (immunosup- pressie) blijvenaltijd noodzakelijk.
Deze geneesmiddelen (immunosuppressiva) kunnen bijwerkingen hebben, zoals een verminderde weerstand van het lichaam tegen infecties, gewichtstoename en arteriële hypertensie. Maar de dage- lijkse inname van deze medicatie is extreem belangrijk.
De medische opvolging gebeurt tijdens raadplegingen. Een niertransplantatie is een behandeling is en niet een genezing van de nierinsufficiëntie.
In het geval van afstoting blijft een terugkeer naar dialyse altijd nog mogelijk.
Uw mutualiteit neemt de kosten van de dialysebehandelingen volle- dig voor haar rekening. Bepaalde kosten moet u echter zelf betalen, zoals uw geneesmiddelen en een deel van uw vervoerskosten, … Het is afgeraden om na een hemodialysesessie met een auto te rij-den. Als u dit wenst, kunnen we vervoer voor u regelen.
De behandelingen hebben een impact op uw sociale en professionele leven. Een psycholoog of personen die hetzelfde meemaken staan klaar om met u te praten en ervaringen met u te delen.
Na een aanpassingsperiode is het essentieel om uw dagelijkse acti- viteiten opnieuw op te nemen en om uw autonomie terug te winnen. Dialyse hoeft geen belemmering te zijn om met uw studies, werk, reizen, fysieke activiteiten, … te stoppen.
Breng ons zo snel mogelijk de hoogte als u op reis wenst te vertrekken om uw opvolging te organiseren. Het dialyseproces vraagt zeker een aanpassing, maar…
WIJ ZIJN ER OM U TE HELPEN!
Vul het vakantieformulier in en stuur het per e-mail naar de volgende adressen:
Wij nemen zo snel mogelijk contact met u op.